Jednorazowa pomoc pieniężna dla rodzin i rodziców zmarłych żołnierzy cudzoziemców
Ukraiński oryginał: Порядок отримання одноразової грошової допомоги членами сім’ї та батьками загиблого військовослужбовця-іноземця. Krótki link: https://legalaid.wiki/index.php/Legion-death-pl
Podstawa prawna
- Ustawa Ukrainy o obowiązku wojskowym i służbie wojskowej
- Ustawa Ukrainy o ochronie socjalnej i prawnej żołnierzy oraz członków ich rodzin
- Uchwała Gabinetu Ministrów Ukrainy nr 168 z 28 lutego 2022 r. dotycząca niektórych świadczeń dla żołnierzy, funkcjonariuszy szeregowych i kadry dowódczej, policjantów oraz ich rodzin w okresie stanu wojennego
- Regulamin odbywania służby wojskowej w Siłach Zbrojnych Ukrainy przez cudzoziemców i bezpaństwowców, zatwierdzony dekretem Prezydenta Ukrainy nr 248/2016 z 10 czerwca 2016 r.
- Rozporządzenie Ministerstwa Obrony Ukrainy nr 45 z 25 stycznia 2023 r. zatwierdzające tryb i warunki przyznawania oraz wypłaty jednorazowej pomocy pieniężnej w razie śmierci żołnierza Sił Zbrojnych Ukrainy w okresie stanu wojennego
- Protokół powiadamiania rodzin żołnierzy poległych, zmarłych, zaginionych, wziętych do niewoli lub jako zakładnicy albo internowanych w państwach neutralnych, zatwierdzony przez Naczelnego Dowódcę Sił Zbrojnych Ukrainy 9 grudnia 2024 r.
Informacje ogólne
Jednorazowa pomoc pieniężna w razie śmierci żołnierza (dalej: pomoc; ukraiński skrót: ОГД) to świadczenie gwarantowane przez państwo osobom uprawnionym na podstawie przepisów prawa.
Cudzoziemcy i bezpaństwowcy mogą zgodnie z prawem pełnić kontraktową służbę wojskową w Siłach Zbrojnych Ukrainy, Państwowej Specjalnej Służbie Transportu oraz Gwardii Narodowej Ukrainy. Stosuje się do nich warunki i tryb wypłaty pomocy przewidziane dla żołnierzy będących obywatelami Ukrainy oraz ich rodzin.
Pomoc przyznaje się, jeżeli żołnierz zginął lub zmarł podczas wykonywania obowiązków służby wojskowej (art. 21-4 ustawy o obowiązku wojskowym i służbie wojskowej). Wypłata następuje na zasadach określonych w ustawie o ochronie socjalnej i prawnej żołnierzy oraz członków ich rodzin (art. 41 ustawy o obowiązku wojskowym).
Jeżeli zatem cudzoziemiec lub bezpaństwowiec odbywał służbę zgodnie z prawem i zmarł podczas wykonywania obowiązków służbowych, zastosowanie mają ogólne przepisy dotyczące przyznania i wypłaty pomocy.
Zgodnie z art. 16-2 ust. 3 ustawy o ochronie socjalnej i prawnej pomoc w razie śmierci podczas wykonywania obowiązków służby wojskowej, także w niewoli (z wyjątkiem żołnierzy, którzy dobrowolnie się poddali), wynosi 15 milionów hrywien (UAH).
Członkowie rodziny cudzoziemca lub bezpaństwowca, który zgodnie z prawem pełnił służbę kontraktową w Siłach Zbrojnych Ukrainy, Państwowej Specjalnej Służbie Transportu lub Gwardii Narodowej Ukrainy i zmarł podczas wykonywania obowiązków służby, mają prawo do pomocy na warunkach przewidzianych dla żołnierzy ukraińskich.
Kto ma prawo do pomocy?
O przyznanie i wypłatę pomocy mogą ubiegać się następujący członkowie rodziny żołnierza cudzoziemca zmarłego podczas wykonywania obowiązków służby:
- Dzieci, w tym przysposobione, poczęte za życia zmarłego i urodzone po jego śmierci, a także dzieci, wobec których zmarły został za życia pozbawiony praw rodzicielskich;
- wdowa lub wdowiec;
- rodzice lub rodzice adopcyjni, jeżeli nie zostali pozbawieni praw rodzicielskich wobec zmarłego albo prawa te zostały przywrócone przed jego śmiercią;
- wnuki, jeżeli w chwili śmierci żołnierza ich rodzice już nie żyli;
- kobieta lub mężczyzna pozostający ze zmarłym we wspólnym pożyciu jako rodzina, bez małżeństwa między nimi ani z inną osobą, pod warunkiem potwierdzenia tego faktu prawomocnym orzeczeniem sądu (art. 16-1 ustawy o ochronie socjalnej i prawnej).
Jeżeli żołnierz sporządził za życia osobistą dyspozycję dotyczącą wypłaty pomocy po jego śmierci, otrzymują ją wskazane osoby w określonych w dyspozycji udziałach procentowych.
Oryginał dyspozycji żołnierz przekazuje dowódcy do włączenia i przechowywania w aktach osobowych: w dniu poświadczenia przez dowódcę albo w ciągu 10 dni od poświadczenia przez notariusza.
W przypadku braku dyspozycji lub nieobjęcia nią całej kwoty uprawnieni członkowie rodziny otrzymują pomoc, bądź nieprzydzieloną część, w równych udziałach.
Pomoc nie przysługuje:
- obywatelom Rosji lub Białorusi ani osobom stale zamieszkującym na terytorium tych państw;
- osobom skazanym za zdradę państwa lub współpracę z państwem agresorem (pkt 2 uchwały nr 168 z 28 lutego 2022 r.).
Gdzie złożyć wniosek?
W przypadku żołnierzy Sił Zbrojnych Ukrainy: w rejonowym Terytorialnym Centrum Rekrutacji i Wsparcia Socjalnego (ukraiński skrót: ТЦК та СП).
Centra te przyjmują dokumenty od potencjalnych beneficjentów i przygotowują dokumentację do przyznania i wypłaty pomocy (pkt 3.1 rozdziału III procedury zatwierdzonej rozporządzeniem nr 45). Sporządzają również sprawozdanie z działań mających ustalić osoby uprawnione do złożenia wniosku i przekazują je drogą służbową do centrum obwodowego lub centrum miasta Kijowa.
W przypadku żołnierzy Gwardii Narodowej Ukrainy: we właściwej jednostce, w której służył zmarły, albo w Zarządzie Finansowo-Ekonomicznym Głównego Zarządu Gwardii Narodowej.
Wymagane dokumenty
Dokumenty należy złożyć na terytorium Ukrainy.
Ważne: Przed złożeniem wniosku trzeba uzyskać ukraiński numer identyfikacji podatkowej (РНОКПП) i otworzyć rachunek w ukraińskim banku państwowym.
Można to zrobić na dwa sposoby:
- Jeden z członków rodziny przyjeżdża do Ukrainy z pełnomocnictwami od pozostałych, uzyskuje notarialnie poświadczone tłumaczenia wszystkich dokumentów na język ukraiński, składa wniosek i otwiera rachunek.
- Rodzina przesyła komplet dokumentów wraz z pełnomocnictwem przedstawicielowi w Ukrainie: krewnemu, adwokatowi lub innej zaufanej osobie, która przeprowadza procedury.
Dokumenty w języku obcym składa się wraz z tłumaczeniem na język ukraiński poświadczonym w wymaganym trybie.
Do centrum należy złożyć:
- Wniosek (pkt 1.7 procedury zatwierdzonej rozporządzeniem nr 45 z 25 stycznia 2023 r.);
- dokument tożsamości wnioskodawcy, którego poświadczoną kopię dołącza się do wniosku;
- akt zgonu żołnierza;
- orzeczenie Wojskowej Komisji Lekarskiej (ВЛК) o związku przyczynowym śmierci ze służbą wojskową;
- zaświadczenie o okolicznościach zranienia lub śmierci;
- dokument potwierdzający więź rodzinną zgodnie z art. 16-1 ustawy o ochronie socjalnej i prawnej:
- dla małżonka: akt małżeństwa;
- dla dziecka: akt urodzenia dziecka;
- dla rodziców: akt urodzenia zmarłego;
- dla osób pozostających na utrzymaniu: dokument potwierdzający pozostawanie na utrzymaniu zmarłego.
Ważne: Więź rodzinną mogą potwierdzać wyciągi lub zaświadczenia z rejestru stanu cywilnego, rejestru migracyjnego lub podobnego systemu, a także dokumenty wydane przez właściwy organ państwowy, sądowy lub lokalny państwa obywatelstwa, pochodzenia lub stałego zamieszkania żołnierza.
- Zgodę na przetwarzanie danych osobowych;
- notarialnie poświadczoną rezygnację z udziału w pomocy (w konsulacie Ukrainy, jeżeli osoba rezygnująca przebywa za granicą);
- prawomocne orzeczenie sądu dotyczące przyznania pomocy, jeżeli istnieje (załącznik 2 do procedury zatwierdzonej rozporządzeniem nr 45);
- kopię ukraińskiego numeru podatkowego zmarłego (РНОКПП);
- dane rachunku w ukraińskim banku w formacie IBAN.
W razie śmierci żołnierza cudzoziemca dowódca jednostki:
- powiadamia centrum właściwe dla miejsca przyjęcia żołnierza do służby lub jego powołania;
- wspiera powiadomienie rodziny wspólnie z wydziałem koordynacji służby cudzoziemców w sztabie Dowództwa Wojsk Lądowych i Głównym Zarządem Współpracy Wojskowej Sił Zbrojnych Ukrainy (protokół powiadamiania z 9 grudnia 2024 r.).
W celu przyznania pomocy jednostka wojskowa musi przekazać centrum:
- osobistą dyspozycję;
- wyciąg z rozkazu dowódcy o skreśleniu żołnierza z ewidencji jednostki z powodu śmierci;
- wyciąg z przebiegu służby w aktach osobowych dotyczący składu rodziny;
- zaświadczenie o uposażeniu zawierające informację o wypłacie wynagrodzenia przewidzianego w pkt 1 uchwały nr 168 z 28 lutego 2022 r. lub wyciąg z rozkazu o jego wypłacie.
Ważne: O pomoc należy wystąpić nie później niż w ciągu 3 lat od daty śmierci wskazanej w akcie zgonu.
Rozpatrzenie dokumentów i wypłata
- Centrum rejonowe lub miejskie przyjmuje dokumenty, poświadcza kopie i przekazuje je właściwemu centrum obwodowemu lub miasta Kijowa w ciągu 7 dni roboczych od otrzymania kompletu dokumentów.
- Centrum obwodowe lub miasta Kijowa analizuje dokumenty i przygotowuje opinię o możliwości przyznania pomocy rodzinie, rodzicom lub osobom pozostającym na utrzymaniu oraz sprawozdanie z ustalania potencjalnych wnioskodawców.
- Opinię, sprawozdanie i pozostałe dokumenty przekazuje się do Departamentu Zabezpieczenia Społecznego za pośrednictwem Zarządu Wsparcia Socjalnego.
- Departament zwraca się do Centrum Kadrowego Sił Zbrojnych Ukrainy o potwierdzenie zakwalifikowania zmarłego do bezpowrotnych strat bojowych w okresie stanu wojennego.
- Po uzyskaniu potwierdzenia informuje centrum obwodowe lub miasta Kijowa o wynikach wstępnej analizy.
- Centrum sprawdza zgodność z obowiązującym prawem i przekazuje propozycje Departamentowi, który rozpatruje je w ciągu 3 dni roboczych.
- Dokumenty analizują następnie właściwe komórki Ministerstwa Obrony i Sztabu Generalnego Sił Zbrojnych Ukrainy, po czym trafiają one do Komisji Ministerstwa Obrony.
- Po podjęciu decyzji o przyznaniu pomocy przez głównego dysponenta środków budżetowych:
- Departament informuje Zarząd Finansowo-Ekonomiczny Dowództwa Wojsk Lądowych najpóźniej w ciągu 3 dni roboczych;
- Zarząd informuje centra obwodowe, miasta Kijowa, rejonowe i miejskie;
- Departament przygotowuje projekty podziału uruchomionych środków według kolejności wpływu dokumentów z centrów obwodowych lub miasta Kijowa.
- Centrum rejonowe lub miejskie, które przygotowało dokumenty, powiadamia wnioskodawcę o decyzji.
- Centrum obwodowe lub miasta Kijowa wypłaca pomoc na podstawie odpowiedniego zarządzenia najpóźniej w ciągu 5 dni roboczych od uruchomienia środków, przelewem na rachunek w banku sektora państwowego wskazany przez beneficjenta we wniosku (rozdział IV procedury zatwierdzonej rozporządzeniem nr 45).
Powiązany artykuł: Uposażenie dla rodzin żołnierzy cudzoziemców zaginionych w szczególnych okolicznościach.
